Η ψηφιοποίηση προσφέρει νέες ευκαιρίες για την εκπαίδευση, την καινοτομία και τη συμμετοχή, αλλά ενέχει επίσης τον κίνδυνο να διευρυνθούν τα χάσματα μεταξύ αστικών και αγροτικών περιοχών. Πολλές αγροτικές κοινότητες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν εμπόδια — από την περιορισμένη υποδομή και συνδεσιμότητα ή την ανάγκη για εξατομικευμένη ψηφιακή εκπαίδευση και κατάρτιση σε δεξιότητες. Αυτές δεν επηρεάζουν μόνο την πρόσβαση σε υπηρεσίες και ευκαιρίες, αλλά θέτουν επίσης υπό αμφισβήτηση την κοινωνική συνοχή και την ισότιμη συμμετοχή κατά την ψηφιακή δεκαετία.
Η διάσκεψη του 2025 για την ψηφιακή Ευρώπη χωρίς αποκλεισμούς, με τίτλο «Ενδυνάμωση των κοινοτήτων μέσω του ψηφιακού μετασχηματισμού χωρίς αποκλεισμούς», ανταποκρίθηκε στην πρόκληση αυτή δημιουργώντας έναν χώρο διαλόγου μεταξύ των εκπαιδευτικών, των υπευθύνων χάραξης πολιτικής, των τοπικών αρχών, των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και των ηγετών των κοινοτήτων. Η διάσκεψη ανέδειξε τον τρόπο με τον οποίο οι ψηφιακές δεξιότητες και οι στρατηγικές χωρίς αποκλεισμούς μπορούν να ενδυναμώσουν τις αγροτικές κοινότητες, να μειώσουν τις ανισότητες και να διασφαλίσουν ότι κανείς δεν θα μείνει στο περιθώριο στο ψηφιακό μέλλον της Ευρώπης.
Κατά την έναρξη των πρωινών συνεδριών, ο βουλευτής του ΕΚ Brando Benifei προέβη σε εμπνευσμένες προηχογραφημένες παρατηρήσεις και ο κ. Csaba Borboly, μέλος της ΕτΠ και εισηγητής για το ευρωπαϊκό θεματολόγιο δεξιοτήτων, εκφώνησε τον τόνο με κεντρική ομιλία με τίτλο «Το μέλλον της ψηφιακής εκπαίδευσης στις αγροτικές κοινότητες». Τόνισε ότι «η πρόσβαση είναι κάτι περισσότερο από Wi-Fi», τονίζοντας την ανάγκη για προσεγγίσεις με γνώμονα την εμπιστοσύνη, τη συνάφεια και την κοινότητα: τα καλύτερα μαθησιακά περιβάλλοντα είναι συχνά οι υφιστάμενοι χώροι που εμπιστεύονται ήδη οι άνθρωποι, ενισχύοντας ότι ο ψηφιακός μετασχηματισμός θα πρέπει να ενδυναμώνει και όχι να εκθέτει τους ανθρώπους.
Στη συνεδρία με θέμα «Οικοδόμηση ψηφιακού χωριού» παρουσιάστηκε το έργο «Το ψηφιακό μας χωριό», το οποίο συγκεντρώνει εταίρους από εννέα χώρες της ΕΕ. Ο συντονιστής Alberto Biondo από το CSC Danilo Dolci — ETS άντλησε έμπνευση από τη φιλοσοφία του ακτιβιστή Danilo Dolci για μη βίαιη κοινωνική αλλαγή, πλαισιώνοντας την ψηφιακή ένταξη ως συμμετοχική διαδικασία που βασίζεται στην κοινότητα. Η Δρ Rosabel Martínez Roig από το Πανεπιστήμιο του Αλικάντε τόνισε την αξιολόγηση ως μαθησιακή διαδικασία, τονίζοντας τη μετάβαση από την απλή χρήση ψηφιακών εργαλείων στη διδασκαλία και τη δημιουργία με αυτά.
Μια ενδιαφέρουσα ομάδα συζήτησης, με τίτλο What’s Next for Digital Skills in Rural Europe? (Τι σημαίνει το επόμενο βήμα για τις ψηφιακές δεξιότητες στην αγροτική Ευρώπη;), στην οποία συμμετείχαν η Milena Nahapetyan από το Συμβούλιο της Ευρώπης, η Anja Fortuna από το Ευρωπαϊκό Αγροτικό Κοινοβούλιο, η Leonie BULTYNCK από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή (ΓΔ EAC) και ο Denys Tkachov συζήτησαν τη μεγαλύτερη αναγνώριση της μη τυπικής εκπαίδευσης και τον μετασχηματισμό των χρηστών σε συνδημιουργούς, τον ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η ΤΝ στην αγροτική εκπαίδευση — και, ως εκ τούτου, την επείγουσα ανάγκη για δεοντολογικά πλαίσια σχετικά με τη χρήση της ΤΝ στις αίθουσες διδασκαλίας. Υπενθυμίζεται στους συμμετέχοντες ότι η ΤΝ θα πρέπει να βοηθά όπως ένα ηλεκτρικό ποδήλατο: ενίσχυση και όχι αντικατάσταση της ανθρώπινης δράσης.
Ο Χρήστος Μπουσούλας παρουσίασε την Ομάδα Μικρών και Αγροτικών Συμφερόντων του Ευρωπαϊκού Σχολικού Δικτύου (European Schoolnet) και την Έξυπνη σχολική εκπαίδευση και δικτύωσή της: Ενδυνάμωση των μικρών και αγροτικών σχολείων MOOC, και επισημάνθηκε ότι το εργαλείο SELFIE for Teachers θα μπορούσε να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην ψηφιακή εκπαίδευση και κατάρτιση των εκπαιδευτικών στις αγροτικές περιοχές.
Στο τέλος μιας μακράς, γόνιμης ημέρας, οι διαδραστικές συζητήσεις στρογγυλής τραπέζης ενεργοποίησαν τους συμμετέχοντες με τη συνδημιουργία πρακτικών λύσεων για την ανάπτυξη ψηφιακών δεξιοτήτων, την αγροτική καινοτομία, τη γεφύρωση του χάσματος μεταξύ αστικών και αγροτικών περιοχών και τον προβληματισμό σχετικά με το τι μπορεί να έχει το μέλλον για την ψηφιακή Ευρώπη.
Η διάσκεψη ολοκληρώθηκε με προβληματισμούς σχετικά με τη βιωσιμότητα και τις μελλοντικές πορείες, επιβεβαιώνοντας ένα κοινό όραμα: Ο ψηφιακός μετασχηματισμός της Ευρώπης πρέπει να ενισχύσει τις κοινότητες, να προωθήσει την ένταξη και να διασφαλίσει ότι οι εκπαιδευόμενοι σε αγροτικές περιοχές μπορούν να ευδοκιμήσουν στην ψηφιακή εποχή.
Μετάφραση είδησης μέσω Digital Europe eTranslation, εργαλείο αυτόματης μετάφρασης που παρέχει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
